Gazeteci – Yazar Erkin Öncan Yazdı: ABD’nin yeni Güney Kıbrıs Büyükelçisi ‘müjdeyi’ verdi: Daha çok ABD savaş gemisi, daha çok tatbikat

ABD’nin yeni bir Güney Kıbrıs Büyükelçisi var: John Breslow.
Bu ay (Eylül) göreve başlayan Breslow, ayağının tozuyla ilk röportajını verdi ve ‘çok samimi’ açıklamalarda bulundu.
Washington ile Kıbrıs Cumhuriyeti arasındaki savunma ve askeri işbirliğinin geleceğinin ‘çok parlak’ olduğunu belirten elçi, adaya daha fazla ABD savaş gemisinin gelmesi ve ortak askeri tatbikatların artırılması yönünde planlar bulunduğunu açıkladı.
Bu arada Breslow, bu açıklamaları da, ABD donanmasına ait USS Roosevelt savaş gemisinin Limasol ziyareti sırasında, ABD’li bir askeri birliğin Kıbrıs’ın 1 Ekim askeri geçit törenine ilk kez katılmasından günler sonra gerçekleşti.
Breslow, ABD ile Kıbrıs arasında 2024 yılında imzalanan ve 2029’a kadar geçerli olan ikili savunma işbirliği yol haritasının uygulanmasının ‘çok iyi ilerlediğini’ söyledi. Beş yıllık anlaşma; ortak eğitim, askeri öğretim, operasyonel uyumluluk, bilgi paylaşımı ile insani yardım ve afet sonrası toparlanma alanlarında işbirliğini kapsıyor.
ABD Kıbrıs’taki askeri varlığını genişletiyor
Breslow, savunma işbirliği kapsamında Pafos Havalimanı’ndaki tesislerin genişletilmesi ve Kıbrıs’taki CYCLOPS merkezinin faaliyetlerinin sürdürülmesini de önemli projeler arasında gösterdi.
Bilgi: CYCLOPS nedir?
CYCLOPS (Cyprus Centre for Land, Open Seas and Port Security), Güney Kıbrıs’ın Larnaka kentinde kurulmuş olan ve güvenliği artırmayı amaçlayan bölgesel bir eğitim merkezi. 2020 yılında Kıbrıs Cumhuriyeti ile ABD arasında imzalanan mutabakat zaptı ile temeli atıldı, Şubat 2022’de tamamlanarak nisan ayında faaliyete geçti. Projenin inşaat ve ekipman giderleri ABD tarafından karşılanıyor.
Breslow, ABD ile Kıbrıs arasındaki askeri işbirliğinin önümüzdeki dönemde daha da genişleyeceğini belirterek, Limasol’a USS Roosevelt’in ziyaretinin yeni bir dönemin başlangıcı olup olmadığı sorusuna, “Daha fazla savaş gemisinin ve bu tür gemilerin limanı ziyaret ettiğini göreceksiniz” yanıtını verdi.
Kritik NATO mesajı
Breslow, Kıbrıs Cumhuriyeti’nin NATO’ya üyeliği ve NATO’nun Barış İçin Ortaklık (PfP) programına katılım ihtimali konusunda ise kararın öncelikle Kıbrıs halkına ait olduğunu söyledi.
Bununla birlikte ABD ile Kıbrıs arasında oluşturulan askeri kapasitenin fiilen NATO’ya benzer bir güvenlik ilişkisi yarattığını savunan Breslow, dikkat çeken bir ifade kullanarak, “ABD gelecekte Kıbrıs’ı koruyacak” dedi.
Bilgi: NATO’nun Barış İçin Ortaklık (PfP) Programı nedir?
Barış İçin Ortaklık (PfP), NATO ile Avrupa ve eski Sovyetler Birliği’ndeki ortak ülkeler arasında güveni artırmayı ve askeri iş birliğini geliştirmeyi amaçlayan ikili bir program.
Programın en ayırt edici özelliği, katılım için NATO üyeliğinin şart olmaması.
Yani katılan ülkeler, NATO’nun otomatik olarak tam üyesi olma taahhüdünde bulunmadan ittifakla ortak tatbikatlara, eğitimlere ve barışı koruma operasyonlarına katılabilir.
Bu yolla NATO, askeri hegemonyasını üye olmayan ülkelere ulaştırmanın da ‘yasal’ yolunu buldu. Ukrayna, Moldova, Gürcistan, Ermenistan, Azerbaycan... Söz konusu programa üye olan ülkelerden bazıları.
Breslow, Kıbrıs’ın olası NATO üyeliği konusunda ne olacağını öngöremeyeceğini belirtirken, ABD’nin bu yöndeki bir gelişmeyi ‘çok güçlü biçimde destekleyeceğini’ söylüyor.
Yorum: Elçinin ABD-Kıbrıs ilişkilerinin ‘çok parlak bir geleceği’ olduğunu söylemesi klasik bir diplomatik jest değil. Daha fazla ABD savaş gemisi, ortak tatbikatlar, askeri eğitim merkezleri ve genişleyen savunma altyapısı, Güney Kıbrıs’ın yalnızca diplomatik olarak değil, askeri açıdan da ABD-NATO eksenine daha sıkı biçimde bağlandığına işaret ediyor.
Üstelik bütün bunlar, NATO üyesi olmayan Güney Kıbrıs’la, NATO üyesi olan Türkiye’ye karşı yapılıyor.
Sahi, NATO üyeliği ülkemizi koruyordu, değil mi?